Conradus de Soltau - Collatio in I librum Sententiarum - THESIS Digital Text Library
Library
Dionysius de Montina - Liber in quatuor Sententiarum
Alphonsus Toletanus Vargas - Commentary
Conradus de Soltau - Quaestiones super quattuor libros Sententiarum Petri Lombardi
Test Author 1 - Test Title 1
Query
Text Query
XPath Query
Login
Conradus de Soltau - Quaestiones super quattuor libros Sententiarum Petri Lombardi
Collatio in I librum Sententiarum
xml
Conradus de Soltau - Collatio in I librum Sententiarum [cdss4s-coll1.xml]
text
<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?> <!-- Collexy Critical Edition Collation (c) Mihai Maga --> <!DOCTYPE TEI PUBLIC "-//TEI P5//DTD Main Document Type//EN" "http://www.tei-c.org/release/xml/tei/schema/dtd//tei.dtd"> <TEI xmlns="http://www.tei-c.org/ns/1.0"> <teiHeader> <fileDesc xml:id="cdss4s-coll1" n="1"> <titleStmt> <title>Collatio in I librum Sententiarum</title> <author>Conradus de Soltau</author> </titleStmt> <publicationStmt> <distributor>Mihai Maga</distributor> </publicationStmt> <seriesStmt> <title>Quaestiones super quattuor libros Sententiarum Petri Lombardi</title> </seriesStmt> <sourceDesc> <listWit> <witness xml:id="Ma1" n="18">Mainz, Stadtbibliothek, Hs I 16</witness> <witness xml:id="W3" n="44">Wien, Österreichische Nationalbibliothek, Cod. 4578</witness> <witness xml:id="eM" n="102">ed. Mihai Maga</witness> </listWit> <listBibl> <bibl xml:id="b-B-Ps"> <author key="B" rend="hidden">Biblia</author> <title key="Ps">Ps.</title> </bibl> <bibl xml:id="b-B-Prov"> <author key="B" rend="hidden">Biblia</author> <title key="Prov">Prov.</title> </bibl> <bibl xml:id="b-B-Eccle"> <author key="B" rend="hidden">Biblia</author> <title key="Eccle">Eccle.</title> </bibl> <bibl xml:id="b-B-Is"> <author key="B" rend="hidden">Biblia</author> <title key="Is">Is.</title> </bibl> <bibl xml:id="b-B-Luc"> <author key="B" rend="hidden">Biblia</author> <title key="Luc">Luc.</title> </bibl> <bibl xml:id="b-B-Gal"> <author key="B" rend="hidden">Biblia</author> <title key="Gal">Gal.</title> </bibl> <bibl xml:id="b-B-Apoc"> <author key="B" rend="hidden">Biblia</author> <title key="Apoc">Apoc.</title> </bibl> <bibl xml:id="b-Aug-DeBaptParvul"> <author key="Aug">Aug.</author> <title key="DeBaptParvul">De bapt. parvul.</title> </bibl> <bibl xml:id="b-Aug-DeGenAdLitt"> <author key="Aug">Aug.</author> <title key="DeGenAdLitt">De Gen. ad litt.</title> </bibl> <bibl xml:id="b-Aug-DeDoctrChrist"> <author key="Aug">Aug.</author> <title key="DeDoctrChrist">De doctr. Christ.</title> </bibl> <bibl xml:id="b-Aug-Ep137"> <author key="Aug">Aug.</author> <title key="Ep137">Ep. 137 ad Volusianum</title> </bibl> <bibl xml:id="b-Greg-MorInIob"> <author key="Greg">Greg. Magn.</author> <title key="MorInIob">Moralia in Iob</title> </bibl> <bibl xml:id="b-PetrLomb-Sent"> <author key="PetrLomb">Petr. Lomb.</author> <title key="Sent">Sent.</title> </bibl> </listBibl> </sourceDesc> </fileDesc> <encodingDesc> <variantEncoding method="parallel-segmentation" location="internal"/> </encodingDesc> </teiHeader> <text> <body> <p> <locus target="#Ma1" from="30ra"/> <locus target="#W3" from="127vb"/> <label type="structure">Thema</label> <ref target="#sn101" type="source" n="1"/> “Vidi in <app> <lem>dextera</lem> <rdg wit="#Ma1">dextra</rdg> </app> sedentis super thronum librum scriptum intus et foris et signatum sigillis septem” <note xml:id="sn101" type="source" source="#b-B-Apoc" n="1">5, 1</note>, Apocalypsis 5<ex>o</ex> capitulo. <label type="structure">Prothema</label> Si sacrarum scientia litterarum, <app> <lem>suprema</lem> <rdg wit="#W3">sumprema</rdg> </app> omni, <app> <lem>magistra</lem> <rdg wit="#W3">in gratia</rdg> </app> virtutum, divinorum sapientia eloquiorum, ipsa cuius studio dependenti operam damus, sancta Scriptura totius pietatis et nostrae salutis scientia <app> <lem>sancta</lem> <rdg wit="#W3">sacra</rdg> </app>, dico: <label type="structure">Divisio</label> theologia ad ceteras huius vitae comparata fuerit scientias; <lb/> veritatis transcendit <app> <lem>certitudine</lem> <rdg wit="#W3">certitudinem</rdg> </app>, <lb/> auctoritatis praecellit <app> <lem>altitudine</lem> <rdg wit="#W3"/> </app>, <lb/> sententiarum <app> <lem>plenitudine</lem> <rdg wit="#W3">plenitudinem</rdg> </app> <app> <lem>dinoscitur</lem> <rdg wit="#Ma1">denoscitur</rdg> </app> fecundior, <lb/> materiarum difficultate comprobatur fore profundior. <lb/> Ideo, luculenter contemplans eius veritatem rectam, <lb/> reverenter attendens eius auctoritatem altam, <lb/> copiosius in ea conspiciens sententiarum plenitudinem, <lb/> fructuosius inveniens materiarum quas continet difficultatem, <lb/> veritate cupiens illustrari, <lb/> auctoritate volens roborari, <lb/> plenitudine <app> <lem>sperans</lem> <rdg wit="#W3">cupiens</rdg> </app> satiari, <lb/> difficultate eligens exercitari, <lb/> profecto allicitur ad huius benedictae <app> <lem>scientiae</lem> <rdg wit="#W3">sanctae</rdg> </app> sanctum studium et sic congrue de ea <app> <lem>dicit</lem> <rdg wit="#W3">dicitur</rdg> </app> verbum propositum: <label type="structure">Thema</label> <ref target="#sn102" type="source" n="2"/> “Vidi in <app> <lem>dextera</lem> <rdg wit="#Ma1">dextra</rdg> </app> sedentis super thronum” <note xml:id="sn102" type="source" source="#b-B-Apoc" n="2">5, 1</note> etc. </p> <p> <label type="structure">Pars 1</label> Dico primo quod, si sacrarum scientia litterarum, <app> <lem>suprema</lem> <rdg wit="#W3">sumprema</rdg> </app> <app> <lem>omni</lem> <rdg wit="#W3">omnia</rdg> </app>, <app> <lem>magistra</lem> <rdg wit="#W3">in gratia</rdg> </app> virtutum, sapientia ipsa divinorum sacra, videlicet theologia, cuius studio dependenti operam damus, ad ceteras humanae vitae comparatur scientias, veritatis transcendit <app> <lem>certitudine</lem> <rdg wit="#W3">certitudinem</rdg> </app>. </p> <p> <label type="structure">Dilatatio</label> Quid namque certitudinis fragilis mens humana in aliis scientiis reperit nisi quod ex sensatis coniecturando concludit, et sic quasi somniando ad altiora quae a <app> <lem>sensibilibus</lem> <rdg wit="#W3">sensibus</rdg> </app> sunt remota conscendit. Et non mirum <app> <lem>tamen</lem> <witDetail wit="#W3" type="mg"/> </app> sint <ref target="#sn103" type="source" n="3"/> “cunctae res difficiles” et “non possit homo eas explicare sermone” <note xml:id="sn103" type="source" source="#b-B-Eccle" n="3">1, 8</note>, Ecclesiastes 1<ex>o</ex>. Sed Deus gloriosus, rerum <locus target="#Ma1" from="30rb"/> creator et cognitor, in hac benedicta scientia, quod <app> <lem>homo</lem> <rdg wit="#W3"/> </app> <app> <lem>explicari</lem> <rdg wit="#W3">explicare</rdg> </app> non potuit, verbis vitae praedicavit ac certissima veritate stabilivit, ipso dicente: <ref target="#sn104" type="source" n="4"/> “Caelum et terra transibunt, verba autem mea non transibunt” <note xml:id="sn104" type="source" source="#b-B-Luc" n="4">21, 33</note>, Lucae 21<ex>o</ex>. Hoc revelata visione videbat Propheta quando psallebat: <ref target="#sn105" type="source" n="5"/> “In aeternum, Domine, verbum tuum <locus target="#W3" from="128ra"/> permanet in caelo. In generationem et generationem veritas tua” <note xml:id="sn105" type="source" source="#b-B-Ps" n="5">118, 89–90</note>, Psalmus 118<ex>o</ex>. Hanc veritatis certitudine Apostolus Galatis taliter commendavit dicens quod etiam <ref target="#sn106" type="source" n="6"/> “si angelus de caelo evangelizet vobis praeterquam <app> <lem>quod</lem> <rdg wit="#W3"/> </app> evangelizamus vobis, <app> <lem>anathema</lem> <rdg wit="#Ma1">sit</rdg> </app> <app> <lem>sit</lem> <rdg wit="#Ma1">anathema</rdg> </app>” <note xml:id="sn106" type="source" source="#b-B-Gal" n="6">1, 8</note>, Ad Galatas 1<ex>o</ex>. </p> <p> Et ideo, luculenter contemplans hanc veritatem rectam, <app> <lem>congrue</lem> <rdg wit="#Ma1">congruue</rdg> </app> <app> <lem>dicit</lem> <rdg wit="#W3">dicitur</rdg> </app>: <ref target="#sn107" type="source" n="7"/> “vidi” <note xml:id="sn107" type="source" source="#b-B-Apoc" n="7">5, 1</note>. In ea namque velut in speculo purissimo facies conscientiae <app> <lem>perfectae</lem> <rdg wit="#W3">perfecto</rdg> </app> conspicitur, ut dicit beatur Gregorius 2<ex>o</ex> Moralium circa principium in haec verba: <ref target="#sn108" type="source" n="8"/> “Sacra Scriptura mentis oculis quasi speculum quoddam opponitur, ut ibi <app> <lem>interna</lem> <rdg wit="#W3">in terra</rdg> </app> nostra facies videatur; ibi enim foeda, ibi pulchra nostra conspicimus; ibi sentimus quantum <app> <lem>perfecimus</lem> <rdg wit="#W3">profitimus</rdg> </app>, quantum ve a profectu longe distamus” <note xml:id="sn108" type="source" source="#b-Greg-MorInIob" n="8">lib. 9, cap. 66</note>, haec ille. Huius speculi <app> <lem>intuitum</lem> <witDetail wit="#W3" type="ac">instuitum</witDetail> </app> optavit Propheta cum oravit: <ref target="#sn109" type="source" n="9"/> “Revela”, inquit, “oculos meos, et considerabo mirabilia <app> <lem>de</lem> <witDetail wit="#W3" type="ac"/> </app> <app> <lem>lege</lem> <witDetail wit="#W3" type="ac"/> </app> <app> <lem>tua</lem> <witDetail wit="#W3" type="ac">tua delege</witDetail> </app>” <note xml:id="sn109" type="source" source="#b-B-Ps" n="9">118, 18</note>, <app> <lem>Psalmus</lem> <rdg wit="#W3">118<ex>o</ex></rdg> </app> <app> <lem>118<ex>o</ex></lem> <rdg wit="#W3">Psalmus</rdg> </app>. Contemplans itaque sacrae Scripturae rectam veritatem <ref target="#sn110" type="source" n="10"/> “cuius omnis sermones sunt iusti” et “non est in eis pravum quid, neque perversum” <note xml:id="sn110" type="source" source="#b-B-Prov" n="10">8, 8</note>, ut de ea dicitur Proverbiorum 8<ex>o</ex>. Eius illustratus veritate, recte dicit <label type="structure">Thema</label> <ref target="#sn111" type="source" n="11"/> “vidi” <note xml:id="sn111" type="source" source="#b-B-Apoc" n="11">5, 1</note>, quantum ad primum. </p> <p> <label type="structure">Pars 2</label> Dixi secundo quod, si sacrarum scientia litterarum ad ceteras comparatur scientias, <app> <lem>auctoritatis</lem> <witDetail wit="#Ma1" type="ac">aut teritatis</witDetail> </app> praecellit altitudine. </p> <p> <label type="structure">Dilatatio</label> In aliis namque scientiis quod humani ingenii perspicacitas non concipit ex sola dicentium auctoritate, nullus recipit. In hac autem sacra scientia quod intellectus non comprehendit, auctoritas credere facit, quia <ref target="#sn112" type="source" n="12"/> “<app> <lem>prius</lem> <rdg wit="#W3"/> </app> auctoritatibus Scripturarum <app> <lem>colla</lem> <rdg wit="#W3">subdenda</rdg> </app> <app> <lem>subdenda</lem> <rdg wit="#W3">sunt</rdg> </app> <app> <lem>sunt</lem> <rdg wit="#W3">colla</rdg> </app>, ut ad intellectum per fidem quisque perveniat” <note xml:id="sn112" type="source" source="#b-Aug-DeBaptParvul" n="12">lib. I, 21/29</note>, ut dicit beatus Augustinus libro 1<ex>o</ex> De baptismo parvulorum. Et ideo, locus ab auctoritate <app> <lem>qui</lem> <rdg wit="#W3"/> </app> in aliis scientiis est infimus et minimus, in hac sacra scientia est supremus et maximus, quia <ref target="#sn113" type="source" n="13"/> “maior est huius Scripturae auctoritas quam omnis humani ingenii perspicacitas” <note xml:id="sn113" type="source" source="#b-Aug-DeGenAdLitt" n="13">lib. II, 5/9</note>, ut dicit <app> <lem>idem</lem> <rdg wit="#W3">beatus</rdg> </app> Augustinus 2<ex>o</ex> <app> <lem>Super</lem> <rdg wit="#Ma1">supra</rdg> </app> Genesim, capitulo 9<ex>o</ex>. </p> <p> <locus target="#Ma1" from="30va"/> Reverenter itaque accendens huius sacrae scientiae auctoritatem altam et ipsa volens roborari, recte dicit quod eam <label type="structure">Thema</label> <ref target="#sn114" type="source" n="14"/> “vidit in <app> <lem>dextera</lem> <rdg wit="#Ma1">dextra</rdg> </app> sedentis <app> <lem>supra</lem> <rdg wit="#W3">super</rdg> </app> thronum” <note xml:id="sn114" type="source" source="#b-B-Apoc" n="14">5, 1</note>, quantum ad secundum. </p> <p> <label type="structure">Pars 3</label> Dixi tertio quod, si haec sacra scientia ad alias fuerit comparata, sententiarum plenitudine dinoscitur fecundior. </p> <p> <label type="structure">Dilatatio</label> Hoc testatur beatus Gregorius 3<ex>o</ex> Moralium, ubi sic dicit: <locus target="#W3" from="128rb"/> <ref target="#sn115" type="source" n="15"/> “Sacra Scriptura omnes scientias ipso locutionis suae more transcendit, quia uno eodemque sermone, dum narrat gestum, prodit mysterium” <note xml:id="sn115" type="source" source="#b-Greg-MorInIob" n="15">lib. XX, cap. 1, 1</note>. Et ideo, ipsa recte dicitur <ref target="#sn116" type="source" n="16"/> “liber scriptum <app> <lem>intus</lem> <rdg wit="#W3">inter</rdg> </app> et foris” <note xml:id="sn116" type="source" source="#b-B-Apoc" n="16">5, 1</note>. Intus quoad vetus testamentum in quo abscondita latuit nostra redemptio, et foris quoad novum testamentum in quo plane patet ipsa nostra redemptio. Et dico sacra ista Scriptura liber scriptus intus <app> <lem/><rdg wit="#W3">intus</rdg> </app> quoad sensus mysticos, et scriptus foris quoad sensus litterales et <app> <lem>historicos</lem> <rdg wit="#W3">historiatos</rdg> <witDetail wit="#Ma1" type="ac">historiatas</witDetail> </app>; scriptus intus quoad spiritualium exercitium, et scriptus foris quoad instructionem inviorum; scriptus intus quia invisibilia <app> <lem>promittit</lem> <rdg wit="#W3">permittit</rdg> </app>, et scriptus foris quia de visibilibus recte disponit; scriptus intus quoad <app> <lem>inmundas</lem> <rdg wit="#W3">inmundos</rdg> </app> ne eis <app> <lem>sapientia</lem> <rdg wit="#W3">sapientiae</rdg> <witDetail wit="#W3" type="del">sai.</witDetail> </app> secreta pateant, et scriptus foris quoad mundas corde qui in Scriptura Deum vident; scriptus intus <app> <lem>quoad</lem> <rdg wit="#W3">quos ad</rdg> </app> sententiarum sapientiam, scriptus foris <app> <lem>quoad</lem> <rdg wit="#W3">quorum ad</rdg> </app> verborum eloquentiam <app> <lem/><rdg wit="#W3">circa finem 2<ex>o</ex> De doctrina, capitulo 23<ex>o</ex> et plenitudine</rdg> </app>. Et ideo, beatus Augustinus loquens de huius <app> <lem>Scriptura</lem> <rdg wit="#W3">Scripturae</rdg> </app> <app> <lem/><rdg wit="#W3">plenitudine</rdg> </app> 2<ex>o</ex> De doctrina christiana sic dicit: <ref target="#sn117" type="source" n="17"/> “Quidquid homo extra <app> <lem>sacra</lem> <rdg wit="#W3">sacram</rdg> </app> <app> <lem>Scriptura</lem> <rdg wit="#W3">Scripturam</rdg> </app> <app> <lem>didicerit</lem> <rdg wit="#Ma1">diceret</rdg> </app>, si noxium est ibi damnatur, si utile <app> <lem/><rdg wit="#Ma1">4<ex>o</ex></rdg> </app> est, ibi invenitur. Et cum ibi quisque invenerit omnia quae utiliter alibi <app> <lem>didicit</lem> <witDetail wit="#Ma1" type="ac">dedicit</witDetail> </app>, multo abundantius ibi inveniet quae nusquam alibi invenire poterit” <note xml:id="sn117" type="source" source="#b-Aug-DeDoctrChrist" n="17">lib. II, 42/63</note>, haec ille. </p> <p> Copiosius <app> <lem>igitur</lem> <rdg wit="#W3">ergo</rdg> </app> in hac sacra scientia <app> <lem>conspiciens</lem> <witDetail wit="#W3" type="del">scientiarum</witDetail> </app> sententiarum plenitudinem, ipsa plenitudine sperans <app> <lem>satiari</lem> <witDetail wit="#Ma1" type="ac">setiari</witDetail> </app>, recte dicit quia <label type="structure">Thema</label> <ref target="#sn118" type="source" n="18"/> “vidi in <app> <lem>dextera</lem><rdg wit="#Ma1">dextra</rdg> <rdg wit="#W3">dexteram</rdg> </app> sedentis super thronum librum scriptum intus et foris” <note xml:id="sn118" type="source" source="#b-B-Apoc" n="18">5, 1</note>, quantum ad tertium. </p> <p> <label type="structure">Pars 4</label> Dixi quarto quod, si sacrarum scientia litterarum ad alias comparata fuerit scientias, ipsa difficultate <app> <lem>comprobatur</lem> <witDetail wit="#Ma1" type="iter. sed del."/> </app> esse profundior. </p> <p> <label type="structure">Dilatatio</label> Sufficiat proinde quod scribit beatus Augustinus Ad <app> <lem>Volusianum</lem> <rdg wit="#W3">Velusionum</rdg> </app> in haec verba: <ref target="#sn119" type="source" n="19"/> “Tanta”, inquit, “est christianarum <app> <lem>profunditas</lem> <rdg wit="#W3">litterarum</rdg> </app> <app> <lem>litterarum</lem> <rdg wit="#W3">profunditas</rdg> </app>, ut in eis <app> <lem>cotidie</lem> <rdg wit="#Ma1">cottidie</rdg> </app> proficerem, si eas solas ab <app> <lem>ineunte</lem> <rdg wit="#W3">iuventute</rdg> </app> <locus target="#Ma1" from="30vb"/> pueritia usque ad decrepitam senectutem maximo otio, summo studio, <app> <lem>meliore</lem> <rdg wit="#Ma1">meliori</rdg> </app> ingenio <app> <lem>conarer</lem> <rdg wit="#W3">conaret</rdg> <witDetail wit="#Ma1" type="ac">conarent</witDetail> </app> addiscere” <note xml:id="sn119" type="source" source="#b-Aug-Ep137" n="19">1/3</note>, haec ille. Et ideo, de ipsa sacra Scriptura propter eius profundam difficultatem intelligi poterit illud quod scribitur Isaiae 29, quasi dicatur studentibus in ea: <ref target="#sn120" type="source" n="20"/> “Et erit vobis visio omnium sicut verba libri signati, <app> <lem>quem</lem> <rdg wit="#W3">quae</rdg> </app> cum dederint <locus target="#W3" from="128va"/> <app> <lem>scienti</lem> <rdg wit="#Ma1">sciente</rdg> </app> litteras, et dicent: Lege istum. Respondebit: Non possum, signatus est enim. Et dabitur liber nescienti litteras, diceturque ei: Lege; et respondebit: Nescio litteras.” <note xml:id="sn120" type="source" source="#b-B-Is" n="20">29, 11–12</note> </p> <p> Fructuosius itaque in sacra Scriptura inveniens materiarum quas continet <app> <lem>difficultatem</lem> <witDetail wit="#Ma1" type="ac">difficultate</witDetail> </app> profundam, ipsa difficultate eligens exercitari, recte dicit se vidisse sacrae Scripturae difficultatem quasi <label type="structure">Thema</label> <ref target="#sn121" type="source" n="21"/> “librum signatum <app> <lem>sigillis</lem> <rdg wit="#Ma1">signis</rdg> </app> septem” <note xml:id="sn121" type="source" source="#b-B-Apoc" n="21">5, 1</note>, quantum ad quartum. </p> <p> <label type="structure">Unitio</label> Quia igitur sacrarum scientia litterarum divinorum sapientia eloquiorum sit, veritate perfulget, auctoritate praecellit, plenitudine est fecundior <app> <lem>et</lem> <witDetail wit="#Ma1" type="iter. sed del."/> </app> difficultate profundior. Ideo, contemplans luculenter eius veritatem certam, attendens reverenter eius auctoritatem altam, in ea conspiciens sententiarum plenitudinem et demum inveniens profundam difficultatem, veritate cupiens illustrari, auctoritate volens roborari, <app> <lem>plenitudine</lem> <rdg wit="#W3"/> </app> <app> <lem>satiari</lem> <rdg wit="#W3"/> </app>, <app> <lem>difficultate</lem> <rdg wit="#W3"/> </app> <app> <lem>exercitari</lem> <rdg wit="#W3"/> </app>, <label type="structure">Conclusio</label> quasi raptus ad eius sanctum studium congrue, <app> <lem>de</lem> <rdg wit="#W3">dicit</rdg> </app> <app> <lem>ipsa</lem> <rdg wit="#W3">de</rdg> </app> <app> <lem>dicit</lem> <rdg wit="#W3">ipsa</rdg> </app> verbum propositum: <label type="structure">Thema</label> <ref target="#sn122" type="source" n="22"/> “Vidi in <app> <lem>dextera</lem><rdg wit="#Ma1 #W3">dextra</rdg> </app> sedentis super thronum” <note xml:id="sn122" type="source" source="#b-B-Apoc" n="22">5, 1</note> <app> <lem>etc.</lem> <rdg wit="#Ma1"/> </app> </p> <p rend="Title"> *** </p> <p> <label type="structure">Subsermo</label> In quibus verbis circa Sententias praesentis voluminis, video ista quatuor: <lb/> <label type="structure">Divisio</label> <app> <lem/><rdg wit="#W3">decorem, honorem, amorem et vigorem</rdg> </app> <app> <lem>decor</lem> <witDetail wit="#W3" type="praem"/> </app> <app> <lem>luminis</lem> <witDetail wit="#W3" type="praem"/> </app> <app> <lem>superni</lem> <witDetail wit="#W3" type="praem"/> </app> <app> <lem>mentem</lem> <witDetail wit="#W3" type="praem"/> </app> <app> <lem>illustrat</lem> <witDetail wit="#W3" type="praem"/> </app>; <lb/> <app> <lem>honor</lem> <witDetail wit="#W3" type="praem"/> </app> <app> <lem>creatoris</lem> <witDetail wit="#W3" type="praem"/> </app> <app> <lem>summi</lem> <witDetail wit="#W3" type="praem"/> </app> <app> <lem>mundum</lem> <witDetail wit="#W3" type="praem"/> </app> <app> <lem>instaurat</lem> <witDetail wit="#W3" type="praem"/> </app>; <lb/> <app> <lem>amor</lem> <witDetail wit="#W3" type="praem"/> </app> <app> <lem>redemptoris</lem> <witDetail wit="#W3" type="praem"/> </app> <app> <lem>nostri</lem> <witDetail wit="#W3" type="praem"/> </app> <app> <lem>cuncta</lem> <witDetail wit="#W3" type="praem"/> </app> <app> <lem>restaurat</lem> <witDetail wit="#W3" type="praem"/> </app>; <lb/> <app> <lem>vigor</lem> <witDetail wit="#W3" type="praem"/> </app> <app> <lem>verus</lem> <rdg wit="#W3">veri</rdg> <witDetail wit="#W3" type="praem"/> </app> <app> <lem>sacramenti</lem> <witDetail wit="#W3" type="praem"/> </app> <app> <lem>rite</lem> <witDetail wit="#W3" type="praem"/> </app> <app> <lem>reformat</lem> <witDetail wit="#W3" type="praem"/> </app>. </p> <p> <app> <lem>Decorem</lem> <rdg wit="#W3"/> </app>: decorem luminis superni; <lb/> <app> <lem>honorem</lem> <rdg wit="#W3"/> </app>: honorem creatoris <app> <lem>summi</lem> <rdg wit="#W3">sumpmi</rdg> </app>; <lb/> <app> <lem>amorem</lem> <rdg wit="#W3"/> </app>: amorem redemptoris nostri; <lb/> <app> <lem>et</lem> <rdg wit="#W3"/> </app> <app> <lem>vigorem</lem> <rdg wit="#W3"/> </app>: et vigorem verum sacramenti. </p> <p> <label type="structure">Confirmatio divisionis</label> Decor luminis superni mentem illustratis tangitur in primo verbo thematis cum dicitur vidi, et hoc referam de praesenti ad materiam primi libri. Honor creatoris <app> <lem>summi</lem> <rdg wit="#W3">summum</rdg> </app> mundum <app> <lem>instaurantis</lem> <rdg wit="#W3">restaurantis</rdg> </app> <app> <lem>tangitur</lem> <rdg wit="#W3"/> </app> <app> <lem>pro</lem> <rdg wit="#W3">de</rdg> </app> insignia <app> <lem>maiestatis</lem> <rdg wit="#W3">magestatis</rdg> </app> cum subiungitur in dextera sedentis super <locus target="#Ma1" from="31ra"/> thronum, per quod <app> <lem>innuitur</lem> <rdg wit="#W3">inter</rdg> </app> materia secundi libri. Amor redemptoris nostri cuncta restaurantis proponitur per modum plenitudinis, si contemplati <app> <lem>fuimus</lem> <rdg wit="#W3">fuerimus</rdg> </app> librum scriptum intus et foris, quantum ad materiam tertii libri. Vigor verus sacramenti rite reformantis exhibetur sub visibilibus signis, quia signatus septem sigillis, per quod manifestatur materia quarti libri. </p> <p> Reservatis tribus <app> <lem>divisionibus</lem> <rdg wit="#W3">divisionis</rdg> </app> membris prosequentibus libris, <label type="structure">Pars 1</label> primum membrum ad materiam primi libri applicando, dico quod decor superni luminis <locus target="#W3" from="128vb"/> mentem illustrantis. <app> <lem>Vera</lem> <rdg wit="#W3">est</rdg> </app> <app> <lem>illa</lem> <rdg wit="#W3">vera</rdg> </app> <app> <lem>est</lem> <rdg wit="#W3">illa</rdg> </app> lux lucis, obiectum beatificae visionis, adoranda unitas, <app> <lem>benedictae</lem> <rdg wit="#Ma1">benedicetur</rdg> <witDetail wit="#Ma1" type="del">unitas</witDetail> </app> Trinitatis. Et ideo, in verborum praemissorum initio dicitur <label type="structure">Thema</label> <ref target="#sn123" type="source" n="23"/> “vidi” <note xml:id="sn123" type="source" source="#b-B-Apoc" n="23">5, 1</note>. </p> <p> <label type="structure">Dilatatio</label> <ref target="#sn124" type="source" n="24"/> “Vidi” <note xml:id="sn124" type="source" source="#b-B-Apoc" n="24">5, 1</note>, inquit Isaias, <ref target="#sn125" type="source" n="25"/> “Dominum sedentem super solium excelsum et elevatum”, et subdit “et Seraphin clamabant alter ad alterum et dicebant: Sanctus, sanctus, sanctus Dominus exercituum” <note xml:id="sn125" type="source" source="#b-B-Is" n="25">6, 1–3</note>, Isaiae 6<ex>o</ex> capitulo in principio. Ecce mysterium <app> <lem>benedictissimae</lem> <rdg wit="#W3">beatissimae</rdg> </app> Trinitatis, de <app> <lem>qua</lem> <rdg wit="#W3"/> </app> Magister Petrus Lombardus, Parisiensis episcopus, divina sapientia illustratus, profundissimas sententias in hoc <ref target="#sn126" type="source" n="26"/> <app> <lem>primo</lem> <rdg wit="#W3">libro</rdg> </app> <app> <lem>libro</lem> <rdg wit="#W3">primo</rdg> </app> <note xml:id="sn126" type="source" source="#b-PetrLomb-Sent" n="26">lib. 1</note> ex solidissimis sanctorum doctorum originalibus recollegit. Et quia de mysterio sanctissimae Trinitatis est considerare dupliciter: uno modo in se, alio modo in comparatione ad creaturas. In se quantum ad essentiae unitatem et personarum Trinitatem; et hoc modo Magister tractat de Trinitate benedicta <ref target="#sn127" type="source" n="27"/> a 2<ex>a</ex> distinctione huius primi usque ad <app> <lem>34<ex>am</ex></lem> <rdg wit="#W3">24<ex>am</ex></rdg> </app> distinctionem inclusive <note xml:id="sn127" type="source" source="#b-PetrLomb-Sent" n="27">lib. 1, dist. 2-34</note>. Alio modo est considerare de Trinitate benedicta in comparatione ad creaturas, et hoc tripliciter, videlicet quoad potentiam, scientiam et voluntatem, de quibus Magister tractat in <ref target="#sn128" type="source" n="28"/> residuis distinctionibus primi libri <note xml:id="sn128" type="source" source="#b-PetrLomb-Sent" n="28">lib. 1, dist. 35-48</note>. De scientia ipsius Dei tractat Magister <ref target="#sn129" type="source" n="29"/> a <app> <lem>35<ex>a</ex></lem> <rdg wit="#W3">25</rdg> </app> distinctione usque ad 41<ex>am</ex> <app> <lem>distinctionem</lem> <rdg wit="#W3"/> </app> inclusive <note xml:id="sn129" type="source" source="#b-PetrLomb-Sent" n="29">lib. 1, dist. 35-41</note>; de potentia dei <ref target="#sn130" type="source" n="30"/> a 42<ex>a</ex> distinctione usque ad 44<ex>am</ex> distinctionem <note xml:id="sn130" type="source" source="#b-PetrLomb-Sent" n="30">lib. 1, dist. 42-44</note>; de voluntate Dei tractat Magister <ref target="#sn131" type="source" n="31"/> a 45<ex>a</ex> distinctione usque ad finem primi libri <note xml:id="sn131" type="source" source="#b-PetrLomb-Sent" n="31">lib. 1, dist. 45-48</note>. </p> <p> <label type="structure">Conclusio</label> <app> <lem>Et</lem> <rdg wit="#W3"/> </app> <app> <lem>sic</lem> <rdg wit="#W3"/> </app> <app> <lem>sufficiat</lem> <rdg wit="#W3"/> </app> <app> <lem>pro</lem> <rdg wit="#W3"/> </app> <app> <lem>collatione</lem> <rdg wit="#W3"/> </app> <app> <lem/><rdg wit="#W3">etc.</rdg> </app>. </p> </body> </text> </TEI>
×
...
...