Alphonsus Toletanus Vargas - Liber I, Distinctio 21, Quaestio 1

Alphonsus Toletanus Vargas - Liber I, Distinctio 21, Quaestio 1 [atv-l1d21q1.xml]
text

<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?>
<?xml-model href="https://raw.githubusercontent.com/lombardpress/lombardpress-schema/develop/src/1.0/out/critical.rng" type="application/xml" schematypens="http://relaxng.org/ns/structure/1.0"?>
<?xml-model href="https://raw.githubusercontent.com/lombardpress/lombardpress-schema/develop/src/1.0/out/critical.rng" type="application/xml" schematypens="http://purl.oclc.org/dsdl/schematron"?>
<TEI xmlns="http://www.tei-c.org/ns/1.0" xmlns:xi="http://www.w3.org/2001/XInclude">
	<teiHeader>
		<fileDesc>
			<titleStmt>
				<title>Liber I, Distinctio 21, Quaestio 1</title>
				<author>Alphonsus Toletanus Vargas</author>
				<editor>Luciana Cioca</editor>
				<respStmt>
					<name>Jeffrey C. Witt</name>
					<resp>TEI Encoder</resp>
				</respStmt>
			</titleStmt>
			<editionStmt>
				<edition n="0.0.0-dev">
					<date when="2016-09-15">September 15, 2016</date>
				</edition>
			</editionStmt>
			<publicationStmt>
				<authority>THESIS project</authority>
				<availability status="free">
					<p>Public Domain</p>
				</availability>
			</publicationStmt>
			<sourceDesc>
				<listWit>
					<witness xml:id="P" n="Paris1490">Paris1490</witness>
				</listWit>
			</sourceDesc>
		</fileDesc>
		<encodingDesc>
			<variantEncoding method="parallel-segmentation" location="internal"/>
			<schemaRef n="lbp-critical-1.0.0"
				target="https://raw.githubusercontent.com/lombardpress/lombardpress-schema/master/src/1.0/critical.rng"> </schemaRef>
			<editorialDecl>
				<p>Encoding of this text has followed the recommendations of the LombardPress 1.0.0
					guidelines for a critical edition</p>
			</editorialDecl>
		</encodingDesc>
		<revisionDesc status="draft">
			<listChange>
				<change when="2016-09-02" who="#JW" status="draft" n="0.0.0">
					<p>Created file for the first time.</p>
				</change>
			</listChange>
		</revisionDesc>
	</teiHeader>
	<text xml:lang="la">
		<front>
			<div xml:id="includeList">
				<xi:include
					href="https://bitbucket.org/lombardpress/lombardpress-lists/raw/master/workscited.xml"
					xpointer="worksCited"/>
				<xi:include
					href="https://bitbucket.org/lombardpress/lombardpress-lists/raw/master/Prosopography.xml"
					xpointer="prosopography"/>
			</div>
			<div xml:id="starts-on">
				<pb ed="#P" n=""/>
				<cb ed="#P" n=""/>
			</div>
		</front>
		<body>
			<div xml:id="atv-l1d21q1">
				<head>Liber I, Distinctio 21, Quaestio 1</head>

				<p>Hic oritur questio trahens originem ex dictis. Circa distinctionem istam 21 in qua
						<name>Magister</name> arguit de exclusivis, quero conformiter cum ipso: utrum ista
					propositio sit concedenda ‘solus Pater est Deus’. </p>

				<div type="rationes-principales">
					<head>Rationes principales</head>

					<p>Et videtur primo quod sic. Hec est concedenda ‘solus Deus est Pater’, igitur et hec
						solus ‘Pater est Deus’. Antecedens est notum. Consequentia patet per conversionem, quia
						ista propositio ‘solus Deus est Pater’ debet converti in istam ‘solus Pater est Deus’. </p>

					<p>Contra hoc est vera ‘Filius est Deus’, ergo hec est falsa ‘solus Pater est Deus’.
						Antecedens patet et consequentia videtur nota, quia sequitur ‘solus Pater est Deus’,
						igitur nullus alius a Patre est Deus. Hoc patet, quia proceditur [129va] ab exclusiva ad
						suam exponentem et sequitur nullus alius a Patre est Deus, igitur Filius non est Deus,
						quod est oppositum antecedentis.</p>
				</div>
				<div>
					<head>Divisio quaestionis</head>
					<p>In ista questione primo ponam unicam distinctionem, secundo quattuor conclusiones.
						Tertio movebo dubia. Ultimo respondebo.</p>
				</div>
				<div type="articulus">
					<head>Articulus primus</head>

					<p>Quantum ad primum advertendum est quod ista propositio ‘solus Pater est Deus’ est
						distinguenda eo quod ly ‘solus’ potest teneri exclusive et precisive. Si teneatur
						exclusive, sensus propositionis est quod Pater est vere Deus et quod nullus alius a
						Patre est vere Deus, sicut sensus huius ‘solus Socrates currit’, si ly ‘solus’ teneatur
						exclusive, quod Socrates currit et nil aliud a Socrate currit. Ratio huius est, quia per
						tales propositiones universaliter denotat quod predicatum vere competit subiecto et quod
						vere negatur ab omni eo a quo vere negatur subiectum, et hoc ostenditur per duas
						exponentes per unam affirmativam in qua predicatum attribuitur subiecto et per unam
						negativam in qua predicatum removetur ab illo a quo removetur subiectum. Si vero
						teneatur precisive, sensus propositionis est quod Pater per se et precise sumptus est
						vere Deus, sicut sensus huius ‘solus Socrates currit’ est, si ly ‘solus’ teneatur
						precise, quod Socrates per se et precise sumptus nullo alio sibi addito currit sive
						alius ab eo currit, sive non. Ratio huius est, quia per tales propositiones non
						denotatur nisi quod predicatum vere competit subiecto per se et precise sumptus nullo
						alio sibi addito et isto modo conceditur quod solus Pater est tantus quantus est Pater
						et Filius et Spiritus Sanctus et econverso. Et hoc de primo.</p>
				</div>
				<div type="articulus">
					<head>Articulus secundus</head>

					<p>Quantum ad secundum pono quattuor conclusiones: duas preambulas necessarias ad
						propositum et duas de principali quesito.</p>
					<div>
						<head>
							<supplied>Conclusio prima</supplied>
						</head>

						<p>Prima conclusio est quod unum relativum non est de principali conceptu sive
							quiditativo intellectu alterius. </p>

						<p>Probatur primo sic: quod non est de ratione formali et intrinseca alicuius, non est
							de principali conceptu sive quiditativo intellectu illius. Hoc patet, quia tantum illa
							que sunt de ratione formali et intrinseca alicuius rei sunt de principali conceptu
							sive quiditativo intellectu ipsius, sed unum relativum non est de ratione formali et
							intrinseca alterius cum distinguatur realiter ab ipso; ergo etc.</p>

						<p>Confirmatur, quia quod distinguitur essentialiter ab aliquo non est de ratione
							formali et intrinseca illius, sed unum relativum saltem in creaturis est ab altero
							essentialiter distinctum secundum omnes.</p>

						<p>Confirmatur iterum, quia unum oppositorum non est de ratione formali et intrinseca
							alterius, sed duo relativa vere sunt opposita.</p>

						<p>Secundo ad principale sic, et est ratio doctoris nostri sic: quandocumque aliqua sic
							se habent quod ita unum est de principali conceptu sive quiditativo intellectu
							alterius, si unum additur alteri, sit nugatio, sicut patet dicendo homo animal vel
							homo substantia, sed nulla est nugatio cum dicitur Pater Filii, ergo Filius non est de
							principali conceptu seu intellectu quiditativo intellectu Patris et similiter potest
							argui de ceteris relativis.</p>

						<p>Tertio sic: si unum relativum esset de principali conceptu alterius, sequeretur quod
							duorum relativorum, puta Patris et Filii, essent conceptus synonymi. Consequens est
							falsum secundum omnes, igitur et antecedens. Consequentia probatur, quia conceptus qui
							sunt de eiusdem obiectis primo sunt conceptus synonymi; si unum relativorum esset de
							principali conceptu alterius, tunc conceptus utriusque essent de eisdem obiectis.
							Primo, quia conceptus unius esset primo de utroque et conceptus alterius esset primo
							de utroque, igitur, si relativum esset de principali conceptu, alterius conceptus
							relativorum essent conceptus synonymi. </p>
					</div>
					<div>
						<head>
							<supplied>Conclusio secunda</supplied>
						</head>

						<p>Secunda conclusio est quod dictio exclusiva addita uni relativorum excludit alterum.
							Hanc probo primo sic: dictione exclusiva addita alicui subiecto excluditur omne illud
							quod non est de principali conceptu sive quiditativo intellectu [129vb] illius
							subiecti. Hec patet, quia de nullo tali vere dicitur illud subiectum, sed unum
							relativum non est de principali conceptu seu quiditativo intellectu alterius, ut patet
							ex conclusione precedenti; igitur etc.</p>

						<p>Confirmatur, quia dictio exclusiva addita alicui subiecto excludit omne illud a quo
							subiectum illud vere negatur, ut patet ex articulo precedenti, sed unum relativum vere
							negatur ab alio, quia hec est vera ‘Pater non est Filius’, et econverso.</p>

						<p>Secundo sic: solus idem quod non cum alio, ut patet I <title>Elenchorum</title>,
							igitur, si solus Pater est vel solus Pater generat, Filius non est vel Filius non
							generat. Patet consequentia, quia Filius est alius a Patre tam in creaturis quam in
							divinis. Hec est determinatio <name>Philosophi</name> I <title>Physicorum</title> ubi
							sic arguit: tantum principium est, ergo principium non est. Hec autem consequentia
							esset nulla si dictio exclusiva addita uni relativorum non excluderet alterum. Et
							confirmatur, quia, si detur oppositum, sequitur quod ista propositio esset concedenda
							‘tantum creator est’ vel ‘tantum creatura est’, quod tamen est falsum. Consequentia
							patet, quia omne quod est, est creator vel creatura, igitur, si non excluditur
							creatura cum dicitur ‘tantum creator est’, nec creatura cum dicitur ‘tantum creatura
							est’, quelibet istarum propositionum est vera, et per consequens concedenda, quia
							simul stant quod tantum creator sit quod et tantum creatura sit ex quo non excluditur,
							nec econverso.</p>

						<p>Ex ista conclusione sequitur quod omnes propositiones exclusive que sunt de
							predicatis que non possunt inesse uni correlativo sine altero sunt false et
							simpliciter impossibiles, sed ille que sunt de predicatis que possunt inesse uni
							correlativo sine altero possunt vere esse unde, licet ista sit vera ‘Pater solus
							generat’, quia illud predicatum generat potest inesse Patri sine Filio. Ista tamen est
							impossibilis et falsa ‘solus Pater est’, quia sequitur ‘solus Pater est’, igitur Pater
							est et sequitur Pater est, ergo Filius est et sequitur Filius est, ergo non solus
							Pater est, et per consequens sequitur solus Pater non est, ergo solus Pater non est,
							quod est impossibile et implicativum contradictionis. </p>

						<p>Ex hoc statim apparet quod iste propositiones ‘tantum principium est’, vel ‘tantum
							principiatum est’, vel ista ‘tantum creator est’, vel ‘tantum creatura est’ et similes
							in quibus predicatum non potest inesse uni correlativo sine altero sunt omnino
							impossibiles et false simpliciter.</p>
					</div>
					<div>
						<head><supplied>Conclusio tertia</supplied></head>

						<p>Tertia conclusio est quod ista propositio ‘solus Pater est’ non est concedenda
							proprie loquendo si ly ‘solus’ teneatur pure exclusive. Hanc probo primo sic: sequitur
							solus Pater est Deus, igitur Filius non est Deus. Consequens est falsum, igitur et
							antecedens. Consequentia patet, quia dicto exclusiva addita uni correlativorum
							excludit alterum, ut patet ex conclusione precedenti. Secundo sic: sensus istius
							propositionis ‘solus Pater est Deus’ est, si ly ‘solus’ teneatur exclusive, quod Pater
							est Deus et quod nullus alius Pater est Deus, ut patet ex articulo precedenti. Sed
							constat quod, licet ista sit vera ‘Pater est Deus’, ista tamen est falsa ‘nullus alius
							a Patre est Deus’, quia Filius et Spiritus Sanctus sunt vere Deus.</p>

						<p>Confirmatur, quia, si altera exponentum propositionis exclusive est falsa, tota
							propositio erit falsa. Verbi gratia: ‘solus Socrates currit’ exponitur per istas
							exponentes Socrates currit et nihil aliud a Socrate currit quacumque istarum existente
							falsa. Propositio est falsa, sed altera exponentium istius ‘solus Pater est Deus’ est
							falsa, quia, licet affirmativa sit vera, negativa tamen est falsa.</p>

						<p>Tertio sic: propositio exclusiva de subiecto finito equipollet universali negative de
							infinito. Verbi gratia: ‘solus Socrates curret’ equipollet huic ‘nihil non Socrates
							curret’, ergo ista ‘solus Pater est Deus’ equipollet huic ‘nullus non Pater est Deus’,
							sed hec est falsa ‘nullus non Pater est Deus, cum Filius sit Deus’, ergo etc.</p>

						<p>Ad istum intellectum loquitur in ista materia distinctionis, capitulo 2, ubi querit
							istam questionem et respondet dicens ad quod dicimus quod Pater, Filius et Spiritus
							Sanctus dicitur et est unus Deus trinitas proprie dicitur solus Deus esse sicut solus
							sapiens, solus potens. Et subdit statim quod videtur debere dici a nobis nostris
							verbis utentibus nisi ubi sermo auctoritatis occurrit ‘solus Pater est Deus’ et ita
							[130ra] de Filio et de Spiritu Sancto dicimus. Hec <name>Magister</name>.</p>

						<p>Ad istum intellectum loquitur etiam <name>beatus Augustinus</name> IX <title>De
								Trinitate</title>, capitulo penultimo, dicens quoniam ostendimus quomodo posset dici
							solus Pater, quia non nisi ipse ibi Pater. Consideranda est illa sententia qua dicitur
							verum Deum solum non esse solum Patrem, sed Patrem, Filium et Spiritum Sanctum. Si
							quis non interroget Pater solus utrum sit Deus quomodo respondebitur non esse nisi
							forte, ita dicamus esse quidem Patrem Deum, sed non eum solum esse solum, Deum autem
							solum Deum Patrem, Filium et Spiritum Sanctum. Hec <name>Augustinus</name>. Ubi
							evidenter apparet, sicut dicit <name>Magister</name> in littera, quod Pater non debet
							dici solus Deus si ly ‘solus’ teneatur exclusive, sicut <name>beatus Augustinus</name>
							et <name>Magister</name> loquuntur.</p>
					</div>
					<div>
						<head><supplied>Conclusio quarta</supplied></head>

						<p>Quarta conclusio est quod, licet ista propositio ‘solus Pater est Deus’ non sit
							concedenda si ly ‘solus’ teneatur exclusive, verumtamen est concedenda si ly ‘solus’
							teneatur precise. </p>

						<p>Probatur primo sic: Pater per se et precise sumptus nullo alio sibi addito est vere
							Deus, igitur hec est vera ‘solus Pater est Deus’ si ly ‘solus’ teneatur precise et
							antecedens notum est. Consequentia patet, quia hic est sensus illius propositionis si
							ly ‘solus’ teneatur precise, ut patet ex articulo precedenti, igitur etc. Et hoc de
							secundo articulo.</p>
					</div>
				</div>
				<div type="articulus">
					<head>Articulus tertius et quartus</head>

					<p>Quantum ad tertium et quartum articulos contra conclusiones istas movenda et
						dissolvenda sunt dubia. Et primo contra primam est quedam opinio que ponit quod unum
						relativum est de quiditativo intellectu alterius sive quod unum includit aliud in primo
						intellecto suo, quod idem est. Potest probari primo sic: illud sine quo res non potest
						intelligi et diffiniri est de primo et quiditativo intellectu ipsius, sed unum relativum
						non potest intelligi et diffiniri sine altero, ut patet per <name>Philosophum</name> in
							<title>Predicamentis</title>.</p>

					<p>Preterea, illud de cuius ratione primaria est esse ad aliud in primo intellectu suo
						includit aliud, sed de ratione primaria relativi est esse ad aliud, quia relativa sunt
						quorum esse est ad aliud se habere, secundum <name>Philosophum</name> ubi supra, ergo
						relativum in primo intellectu suo includit aliud. Illud autem est alterum
						correlativum.</p>

					<p>Confirmatur, quia vel primarius conceptus relativi est esse ad se, vel esse ad aliud
						non potest dici quod sit esse ad se, quia tunc primarius conceptus relativi esset
						absolutus, quod non est verum. Relinquitur ergo quod sit esse ad aliud, sed esse ad
						aliud includit aliud, igitur primarius conceptus relativi includit aliud, istud autem
						non est nisi alterum correlativum; ergo etc.</p>

					<p>Preterea, conceptus primarius rei potest absolvi per intellectum a conceptu alterius
						secundario, sed conceptus unius relativi non potest absolvi per intellectum a conceptu
						alterius, quia qui diffinite novit unum, diffinite novit reliquum, igitur unum non est
						de conceptu alterius, igitur est de conceptu primari.</p>

					<p>Confirmatur, quia per divinam potentiam conceptus primarius rei potest absolvi a
						conceptu secundario, sed per divinam potentiam conceptus unius relativi non potest
						absolvi a conceptu alterius, quia Deus non potest facere quod cognito uno relativorum
						non cognoscatur reliquum.</p>

					<p>Preterea, unum relativum magis est de intellectu alterius quam rationale de intellectu
						hominis unum includit reliquum in primo intellectu suo. Consequentia nota, quia constat
						quod rationale est de intellectu primo hominis. Antecedens probatur, quia homo potest
						concipi aliquo conceptu sine rationali, quia saltem, ut est animal, potest intelligi
						sine ipso, unum autem relativum nullo conceptu potest concipi sine altero; ergo etc.</p>

					<p><name>Responsio</name> ad rationes opinionum</p>

					<p>Ad primam nego maiorem, quia materia non potest concipi sine forma, ut patet VII
							<title>Metaphysice</title> et etiam per <name>Commentatorem</name> ibi de commento 35,
						ubi expresse dicit quod materia non cognoscitur per se, sed per formam. Et, si non
						potest intelligi sine forma nec diffiniri, et tamen forma non est de primo et
						quiditativo intellectu materie, cum sint due res absolute essentialiter et quiditative
						distincte, iterum, relatio non potest intelligi nec diffiniri sine fundamento, sicut nec
						sine termino, cum non sit nisi habitudo termini ad fundamentum et tamen nullus ponit
						quod fundamentum sit de primo [130rb] et quiditativo intellectu ipsius, quare etc. </p>

					<p>Ad secundam etiam nego maiorem, quia illud de cuius ratione primaria est esse ad aliud
						tanquam ad terminum extrinsecum, id est tanquam ad terminum essentialiter vel saltem
						realiter distinctum in primo intellectu suo, non includit aliud. Ratio huius est, quia
						quod distinguitur essentialiter vel realiter ab aliquo non est de primo et quiditativo
						intellectu illius, et sic est in proposito, quia de ratione primaria unius relativi non
						est esse ad aliud nisi tamquam ad terminum extrinsecum, id est essentialiter distinctum
						in sicut creaturis vel realiter sicut in divinis, et per hoc patet quid dicendum ad
						confirmationem, quia concedo quod primarius conceptus relativi non est ad se, sed ad
						aliud modo iam dicto, quia non est ad aliud tanquam ad aliquid intrinsecum, sed
						extrinsecum terminans tendentiam et lationem ipsius et cuius conceptus sic est ad
						aliquid in primo intellectu suo non includit illud, ut patet ex dictis supra.</p>

					<p>Ad tertium ne laboremus in equivoco distinguo de conceptu primario et secundario, cuius
						gratia est advertendum quod conceptus accipit aliquotiens pro actu intelligendi sive
						concipiendi aliquotiens pro re concepta et vocatur a doctore conceptus obiectivus.
						Conceptus ergo primarius et secundarius possint distinguere actus intellectus, et sic
						non est verum quod relativum habeat conceptum primarium et secundarium, quia eodem
						simplici actu intellectus quo intelligit unum correlativorum intelligit reliquum, cum
						sit simul naturali intelligentia, secundum <name>Philosophum</name> vel possunt
						distinguere conceptum obiectivum, id est rem conceptam et secundum hoc relativum habet
						duos conceptus: unum quidem primarium in recto, alterum quidem secundarium et in
						obliquo, quia, licet eodem actu intellctus quo intelligitur unum relativum intelligatur
						reliquum, unum tamen eorum intelligitur sive concipitur principaliter et in recto, et
						sic primario alterum indirecte et in obliquo, et sic secundario. Verbi gratia: cum
						concipio Patrem Pater concipitur principaliter et in recto, et per consequens est
						primarium obiectum talis conceptus. Filius vero concipitur indirecte et in obliquo, quia
						solum per modum extremi terminantis tendentiam et lationem ipsius, et per consequens
						erit obiectum secundarium.</p>

					<p>His premissis dico ad formam rationis quod conceptus primarius rei potest absolvi per
						intellectum a secundario accipiendo conceptum primarium et secundarium pro actu
						intelligendi. Sed propositio non est universaliter vera accipiendo intellectum primarium
						et secundarium obiective, sicut est in proposito. Et per hoc patet quid dicendum ad
						confirmationem.</p>

					<p>Ad ultimum nego antecedens, quia rationale est differentia constitutiva homini, et per
						consequens de intrinseca ratione ipsius et unum relativum non est intrinsecum alteri. Et
						ad probationem dico quod homo, ut homo est, non potest concipi aliquo conceptu sine
						rationali. Homo tamen, ut animal potest, concipi sine ipso, sed talis conceptus proprie
						loquendo non est hominis, sed animalis et isto modo relativum potest etiam concipi sine
						altero, quia potest concipi ut est ens, altero non concepto.</p>

					<p>Opinio aliorum</p>

					<p>Contra secundam conclusionem est etiam quedam opinio que ponit quod dictio exclusiva
						addita uni correlativorum non excludit reliquum, quod probatur primo, quia per dictionem
						exclusivam non excluditur illud quod est de intellectu termini cui additur. Non enim
						sequitur solus homo est, ergo animal non est, quia animal est de intellectu hominis, sed
						unum relativum est de intellectu alterius.</p>

					<p>Preterea, dictio exclusiva non videtur excludere nisi ea que possunt mutuo separari,
						sed unum relativum non potest ab alio separari, nec in essendo nec intelligendo; igitur
						etc.</p>

					<p>Et confirmatur, quia sequitur solus Pater est, ergo Pater est et sequitur Pater est,
						ergo Filius est, et per consequens dicendo Pater est non ex-[130va]-cluditur Filius.</p>

					<p>Preterea, maior est connexio unius relativi ad alterum quam totius ad suam partem
						integralem. Hec patet, quia relativa posita se ponunt et perempta se perimunt, et tamen
						posita parte integrali non necessario ponitur suum totum, sed dictione exclusiva addita
						toti non excluditur pars, quia non sequitur sola domus est, ergo paries non est, aut
						sola domus est alba, ergo paries non est alba, immo totum oppositum; igitur etc.</p>

					<p>Responsio ad rationes contra secundam opinionem</p>

					<p>Ad primum patet quod minor est falsa, etc.</p>

					<p>Ad secundam nego maiorem, quia dictio exclusiva addita alicui subiecto excluditur omne
						illud a quo subiectum illud vere negatur sive talia possunt se mutuo separari, sive non,
						ut patet ex articulo precedenti. Et ad confirmationem patet ex eodem articulo quod non
						probat quod dictio exclusiva addita uni correlativorum non excludit alterum, sed quia
						omnes propositiones exclusive que sunt de predicatis que non possunt inesse uni
						correlativorum sive altero sunt simpliciter impossibiles et implicative contradictionis,
						quod utique verum est.</p>

					<p>Ad ultimum potest responderi dupliciter. Primo quidem potest negari maior, quia pars
						integralis realiter est aliquid totius, et per consequens aliquo modo sibi intrinseca.
						Unum autem relativum non est realiter aliquid alterius, nec intrinsecum alteri, igitur
						etc. Secundo potest dici quod de virtute sermonis dictione exclusiva addita toti
						excluditur pars, unde non stant simul ‘sola domus est’ et ‘paries est’, vel ‘sola domus
						est alba’ et ‘paries est alba’, quia ista non est vera ‘paries est domus’. Et dictione
						exclusiva addita subiecto excluditur omne illud a quo subiectum illud vere negatur, ut
						dictum est pluries. Ex communi tamen usu loquendi admittuntur tales propositiones
						propter breviorem modum loquendi.</p>

					<p>Opinio quorundam</p>

					<p>Contra tertiam conclusionem sunt due opiniones quarum prima ponit absolute quod illa
						propositio ‘solus Pater est Deus’, si ly ‘solus’ teneatur exclusive, de virtute sermonis
						et natura dictionis exclusive est vera et simpliciter concedenda. Ratio fundamentalis
						huius opinionis est, quia dictio exclusiva addita uni relativorum non excludit alterum,
						sed persone divine sunt correlative, igitur dictio exclusiva addita uni persone non
						excludit alteram, et per consequens hec est vera ex natura dictionis exclusive ‘solus
						Pater est Deus’, quia cum hoc stat quod Filius et Spiritus Sanctus sint Deus.</p>

					<p><name>Aureolus</name> in I, distinctione 21, questione 1, articulo 3</p>

					<p>Alia vero ponit cum precedente quod ista propositio ‘solus Pater est Deus’ est vera et
						concedenda, quia dictio exclusiva addita uni persone in ordine ad predicatum essentiale
						alteram non excludit, sed hoc non provenit ex natura dictionis exclusive in generali,
						nec ex natura relativorum, sicut precedens opinio ponebat, quoniam dictio exclusiva
						addita uni potest excludere reliquum, sed hoc provenit ex dictione divinarum personarum
						que omnino sunt unum in ordine ad predicatum essentiale unde, si conditio divinarum
						personarum, ut isti dicunt, loyco non esset, eque daretur regula ab eodem quod dictio
						exclusiva addita uni persone aliam non excluderet in ordine ad predicatum essentiale in
						quo simpliciter sunt unum, sicut datur ab eo relativa de toto integrali et partibus vel
						de superiori et inferiori. Ratio fundamentalis est, quia manente eadem ratione debet
						idem manere. Nunc autem quod dictio exclusiva addita inferiori superius non excludit
						respectu predicatorum in quibus sunt idem superius et inferius. Excludit autem respectu
						eorum in quo non sunt idem verbi gratia dicendo tantum Socrates erit non excluditur
						homo, quia incurrere non distinguitur homo et Socrates et tamen, si non esset aliud
						individuum hominis nisi Socrates dicendo tantum Socrates est individuum, hominis
						excluderetur animal et corpus animatum que non sunt individua hominis, quod utique sic
						contingat. Hoc pervenit, ut isti dicunt, ex eo quod superius [130vb] et inferius sunt
						unum respectu unius predicati et non sunt unum respectu alterius et simile, ut dicunt,
						reperitur in toto integrali et eius partibus. Nam dicendo solus paries est albus non
						excluditur lapis. Dicendo vero quod solus paries componitur ex lapidibus et cemento
						excluderetur lapis. Totum enim integrale et partes sunt unum in esse album et non sunt
						unum in esse compositum, ergo pari ratione persone divine cum sint unum in ordine ad
						predicata essentialia, non unum in ordine ad notiobilia non videntur se mutuo excludere
						ab illa quamvis in ordine ad ista.</p>

					<p>Ista positio confirmatur auctoritate <name>beati Augustini</name>
						<title>Contra Maximinum</title> libro III, capitulo 13 dicens quod, si de solo Patre
						diceretur quod esset sapiens et Deus, non tamen excluderetur Filius et Spiritus Sanctus,
						quia hii tres unum sunt et quia inseparabiles sunt.</p>

					<p>Ad rationes opinionum</p>

					<p>Istis opinionibus non obstantibus adhuc videtur esse dicendum, ut prius, propter
						rationes et auctoritates superius adductas, nec motiva harum opinionum concludunt. Non
						quidem prime, quia non est verum quod dictio exclusiva addita uni correlativorum non
						excludat alterum, ut dictum est supra, nec secunde. Accipit enim non causam pro causa,
						quia quod dictio exclusiva addita alicui subiecto excludat alterum vel non excludat. Non
						provenit ex hoc quod illa subiecta sunt unum respectu unius predicati et non sunt unum
						respectu alterius, sed ex hoc quod subiectum illud cui additur dictio exclusiva vere
						negatur vel non negatur ab altero, ut patet ex dictis.</p>

					<p>Ad auctoritatem vero <name>beati Augustini</name> patet per auctoritates ipsius
						superius allegatas quod non est intentio sua quod ista propositio ‘solus Pater est Deus’
						proprie et de virtute sermonis sit concedenda si ly ‘solus’ teneatur exclusive et idem
						etiam patet III <title>Contra Maximinum</title>, ubi nunc allegatur, quia ante verba per
						istum doctorem allegata in capitulo immediate precedenti loquens de adventu domini
						nostri Ihesu Christi ostendet utique Deus qui non solus est Pater, quia secundum
						veritatem non secundum vestrum errorem loquitur illis hereticis. Trinitas unus est Deus
						et solus potens rex regum dominus dominantium. Ecce quod expresse dicit <name>beatus
							Augustinus</name> quod non solus Pater est Deus, sed tota trinitas, et per consequens
						non est intentio sua quod ista propositio sit sic concedenda sicut isti doctores
						imaginari videntur. Sed intentio ipsius est quod quando tales auctoritates inveniuntur
						in Scriptura, quia in pluribus locis occurrunt, ut patet per <name>Magistrum</name> in
						littera non sunt sic intelligende quod, si dictio exclusiva additur uni persone,
						Scriptura intendat ceteras excludere, quia tunc auctoritates ille essent false, quia
						divine persone unum sunt et inseparabiles et hoc intendit probare <title>Contra
							Maximinum</title> qui dicit Patrem esse sapientiorem Filio, quia Apostolus dicit soli
						sapienti Deo dicens, etiam quod, si diceret Scriptura soli sapienti Patri, adhuc
						intendit excludere Filium sicut non intendit excludere Patrem quando de Filio dicit in
							<title>Apocalypsis</title> quod habet nomen scriptum, quod nemo scit nisi ipse. Et, si
						dicitur cur Scriptura utitur talibus propositionibus, dico quod utitur eis propter
						breviorem modum loquendi super ponens in talibus debere intelligi de omnibus personis
						quod dicitur tantum de una propter unitatem et inseparabilitatem earum, utitur etiam eis
						aliquotiens, prout ly ‘solus’ tenetur precisive, et sic sunt simpliciter concedende.</p>

					<p>Contra quartam conclusionem posset argui. Verum, quia satis est nota transeo.</p>
				</div>
				<div>

					<head>Ad argumenta principalia</head>

					<p>Ad primam dico quod non sequitur solus Deus est Pater, ergo solus Pater est Deus. Et ad
						probationem dico quod hec propositio ‘solus Deus est Pater’ non debet converti in
						exclusivam, sed in universalem affirmativam de terminis transpositis. Non ergo debet
						converti in istam ‘solus Pater est Deus’, sed in istam ‘omnis Pater vel omnis
						per-[131ra]-sona Patris est Deus’, et hec est vera.</p>

					<p>Secundam rationem concedo, quia sufficienter probat quod hec propositio non est
						concedenda ‘solus Pater est Deus’ si ly ‘solus’ teneatur exclusive, etc.</p>
				</div>
			</div>
		</body>
	</text>
</TEI>
Alphonsus Toletanus Vargas - Liber I, Distinctio 21, Quaestio 1 - THESIS Digital Text Library

Alphonsus Toletanus Vargas - Liber I, Distinctio 21, Quaestio 1 [atv-l1d21q1.xml] text

Alphonsus Toletanus Vargas - Liber I, Distinctio 21, Quaestio 1 [atv-l1d21q1.xml]
text
